Onze Lieve Vrouw ter Nood

Informatiedocument inzake ANBI

 

Samenstelling:

Bestuur Stichting Gilde van OLV ter Nood

 

 

Opgesteld december 2015

 

1. Naam van de instelling

Stichting Gilde van Onze Lieve Vrouw ter Nood

 

2. RSIN (Rechtspersonen en Samenwerkingsverbanden Informatienummer)

De ANBI-status is toegekend door de Belastingdienst bij beschikking d.d. 21 november 2012 onder fiscaalnummer 8167 07 935 en dossiernummer 84 933.

 

De stichting staat ingeschreven bij de Kamer van Koophandel met nummer 41096871.

 

3. Contactgegevens

Stichting Gilde van Onze Lieve Vrouw ter Nood,

secretariaat: Henriëtte Ronnerstraat 164, 5038 KK Tilburg / tel. 013-4633914

mailadres: info@olvternoodtilburg.nl

website: www.onzelievevrouwternoodtilburg.nl

locatieadres: Kapel Onze Lieve Vrouw ter Nood, Kapelhof 6, 5038 AS Tilburg

 

4. Bestuurssamenstelling

De heer C. Bergmans, voorzitter

Mevrouw M. Joosten, secretaris

De heer J. Simons, penningmeester

Mevrouw M. Bekker

De heer P. Siebers

Mevrouw C. Schijvens

 

5. Beloningsbeleid

De bestuursleden van de stichting ontvangen geen beloning voor de door hun uit te voeren taken en werkzaamheden.

 

6. Doelstelling

De Stichting Gilde van Onze Lieve Vrouw ter Nood heeft statutair de volgende  

doelstellingen:

· Het beheer en instandhouding van de Mariakapel aan de Kapelhof te Tilburg

· Het bevorderen van de devotie tot de Heilige Maagd Maria in directe relatie met de

      Kapel Onze Lieve Vrouw ter Nood.

 

7. Geschiedenis

De Mariakapel aan de Kapelhof te Tilburg staat weggestopt tussen de grote winkelketens in het centrum van de stad. Het initiatief van enkele Tilburgers om midden in de stad een Mariakapel te bouwen was al voor het einde van de 2e wereldoorlog ontstaan. Maar nadat de Duitsers in oktober 1944 uit de stad verdreven waren kwam de ontwikkeling van het plan in een stroomversnelling. Er werd verband gelegd met het feit dat de stad goeddeels gespaard was gebleven. De naam “Onze Lieve Vrouw ter Nood” drukt dan ook de dankbaarheid uit van de Tilburgse bevolking.

 

Een collecte bracht 137.000 gulden op. Door gebrek aan bouwmaterialen werd in 1949 een noodkapel in de voormalige synagoge aan de Zomerstraat in gebruik genomen. Op 30 april van dat jaar nam op die plek de dankbare devotie tot Maria een aanvang.

 

Door de renovatie van het stadshart kon de nieuwe kapel pas op 7 juni 1964 worden ingewijd door Mgr. W. Bekkers, die vóór zijn bisschopswijding pastoor was geweest van de parochie ‘t Heilke.

 

Het opvallend asymmetrische gebouw in marmersteen werd ontworpen door Jos Schijvens na een prijsvraag onder Tilburgse architecten. Het daglicht valt voornamelijk binnen via een lichtopening in het verhoogde dakgedeelte. Eén zijwand van de kapel wordt gevormd door een raam van glas-in-beton, ontworpen door Daan Wildschut. De voorstelling is ontleend aan het visioen uit het boek der Openbaring van de Vrouw en de Draak, waarbij wij kunnen denken aan Maria met haar kind.

De voorstelling verbeeldt Maria die met uitgestrekte armen de Tilburgse bevolking

beschermd  tegen de Draak die het oorlogsgeweld voorstelt. De Vrouw wordt gered en de Draak wordt verslagen.

 

Achter het altaar rijst het vijftiende eeuwse notenhouten beeld van Maria op, afkomstig uit het Rijnland. Oorspronkelijk werden Maria en kind gesierd met gouden kronen, vervaardigd van de juwelen en sieraden die destijds voor dit doel waren ingezameld. In 1974 werd het beeld gestolen en later zonder kronen teruggevonden. Sindsdien zijn deze vervangen door replica’s.

 

In een glazen vitrine achter in de kapel bevindt zich het Memorieboek met alle namen van de Tilburgers, burgers, militairen en krijgsgevangenen, die tijdens de oorlog en in Nederlands-Indië zijn omgekomen. Elke dag wordt het boek op de juiste datum open gelegd om hen die op die dag gevallen zijn te herdenken. Omdat ook het originele gekalligrafeerde gedenkboek van Kees Mandos al enkele keren is gestolen, is ook dit boek een kopie.

 

Een plaquette houdt de gedachtenis levendig aan een van de oorlogsslachtoffers, de verzetsstrijder Coba Pulskens. Zo bladert Tilburg in zijn oorlogsgeschiedenis. Daarbij gaan we niet voorbij aan het opmerkelijke feit dat Tilburg bevrijd werd op de geboortedag van Peerke Donders die werd geboren op 27 oktober 1809.

 

Een beetje verscholen is deze kapel voor wie ze ontdekt heeft, een oase van rust, die als een kleine ijsberg uitsteekt in de woelige zee van de stad. Een centrum van devotie waar elke weekdag om 12 uur een eucharistieviering wordt opgedragen.

 

In 2012 is de kapel uitgeroepen tot één van de drie meest levendig gehouden oorlogsmonumenten in de provincie Brabant en in 2014 heeft het gebouw de status als rijksmonument verworven.

 

8. Visie / beleid

Omdat de totstandkoming van de kapel dankzij giften van de Tilburgse bevolking gerealiseerd is kunnen worden, ziet het bestuur het als een gebouw van de Tilburgers. Het bestuur heeft evenwel daarbij de verantwoordelijkheid er als goed huisvader zorg voor te dragen en activiteiten te ontwikkelen die de gestelde doelstellingen toekomstgericht waarborgen.

 

Oorspronkelijk is de kapel gesticht als devotiekapel, maar sinds een lange reeks van jaren is er op elke weekdag om 12 uur een eucharistieviering.

 

Om het gebouw in optimale conditie te houden wordt er over de schouders van het bestuur meegekeken door een bouwkundig adviseur, die de nodige adviezen verstrekt en een meerjarenplanning opstelt. Op deze wijze worden in een vroegtijdig stadium planmatig onderhoudswerkzaamheden voorbereid, die mits verantwoord veelal in samenwerking met vrijwilligers in eigen beheer worden uitgevoerd.

 

Voor de dagelijkse zorg is een beheerder actief en tijdens de dagelijkse eucharistievieringen is een koster ter plaatse aanwezig.

 

9. Jaarverslag van de activiteiten

Met de gegeven doelstellingen voor ogen is dan ook het jaar 2014 aangegrepen om het 50 jarig bestaan van de huidige kapel uitbundig te vieren en de kapel weer eens nadrukkelijk voor het voetlicht te brengen.

Dit jubileum met als thema Mariajaar 2014 omvatte een reeks van deelprojecten met allemaal een geheel eigen identiteit rondom Maria.

Hieronder een verkorte inhoudelijke opsomming van de deelprojecten.

 

Zondag 4 mei:

Openingsplechtigheid met klassieke eremis in kerk ’t Heike te Tilburg met  celebranten: bisschop A. Hurkmans, deken J. Miltenburg en diaken J. van Amelsvoort. Gemengd koor De Bron zong een nieuwe door Tilburger Harry Swinkels in opdracht van het kapelbestuur gecomponeerde traditionele Latijnse mis Missa Ave Maria. Verder werd een nieuw lied ‘Maria vroeg te komen’ op tekst van Paul Spapens en op muziek van Harry Swinkels ten gehore gebracht.

Een speciaal voor dit jubileum ontworpen en geschonken Mariakazuifel ten behoeve van de diensten in de kapel is gewijd.

Multiculturele processie aansluitend aan de eucharistieviering.

Tot de deelnemers behoren vertegenwoordigers van onder meer de Antilliaanse, Surinaamse en Poolse gemeenschappen in Tilburg. Door middel van deze processie werd duidelijk gemaakt dat de Mariaverering in Tilburg multicultureel is. Deelgenomen werd door de drie Tilburgse Gilden nl. Gilde Sint Joris, Gilde Sint Sebastiaan van Willem III, Kolveniersgilde Sint Dionysius.

Zondag 18 mei:

Maria-wandeling langs Maria-objecten in Tilburg. Een interessante tocht door de binnenstad onder leiding van gidsen van de Stadsgidserij.

Vrijdag 23 mei:

Maria Zingt op het voorterrein kapel O.L. Vrouw ter Nood. Bezoekers zongen samen in de openlucht populaire Marialiederen mmv. Gemengd koor de Bron en Antilliaans koor Antaru.

Op een scherm zijn belangrijke Tilburgse Mariabeelden getoond en van historische informatie voorzien door Paul Spapens.  

Zaterdag 7 juni:

Herdenkingsviering. Op 7 juni 1964 is de kapel ingewijd door toenmalig bisschop  W. Bekkers. Dit feit is op die dag in de kapel O.L. Vrouw ter Nood herdacht in een bijzondere eucharistieviering met muzikale omlijsting.

Zondag 5 oktober:

Gedenkboek. Presentatie van een door schrijver Paul Spapens geschreven boek over de Mariaverering in Tilburg en het verhaal van de geschiedenis van de kapel O.L. Vrouw ter Nood. Met foto’s van de Tilburgse Amateur Fotografen Vereniging.

Titel boek ‘Heel veel Maria’s.

Lezing en debat ‘Het millennium van Maria’ met als presentator en inleider Ralf Bodelier. Met lezingen van wetenschappers van Tilburg University en debat met publiek.

De presentatie en lezing vonden plaats in Het Duvelhok te Tilburg.

Maria-fietstocht door Tilburg gedurende de Mariamaand oktober langs Maria-objecten in Tilburg en de hieronder genoemde tentoonstellingslocaties. Bezoek hieraan maakte deel uit van de fietstocht.

Zondag 5 oktober tot en met 31oktober:

Exposities.

De tentoonstellingen verspreid over twee locaties gingen vooral in op de (huidige) rol en betekenis van Maria. Aan de hand van beeldhouwwerken, schilderijen, foto’s en documenten werd een beeld geschetst van de ontwikkeling van het Mariabeeld (oermoeder, troosteres, zetel der wijsheid), maar ook van haar betekenis in de hedendaagse seculaire samenleving. In het bijzonder werd de aandacht gevestigd op Maria in het Tilburgse volksgeloof en haar betekenis in de hedendaagse moderne kunst.

Het Duvelhok   

“Maria op handen gedragen”  

Met schilderijen, beelden, foto’s, film en muziek werd een beeld geschetst van de Mariaverering in Tilburg en de plaats die Maria – ook nu nog - inneemt in het Tilburgse volksgeloof. Mmv. het Museum voor Religieuze Kunst Uden, Brabant Collectie, Regionaal Historisch Centrum en Centre Céramique Maastricht.

PARK (Maria Goretti).     

“Maria Hemels Blauw”

Maria en het Mariatype in de moderne en hedendaagse kunst. In samenwerking met PARK – Platform for Visual Arts.

Zaterdag 11 oktober:

Mariaconcert in kerk ’t Heike. Programmering bestond uit muziekstukken die zelden tot uitvoering komen. Uitvoerenden: het Hasselts Gemengd Kapelle Koor, Tilburgs Vocaal Ensemble, Koor en orkest van de Stichting Bachcantates Tilburg.

10. Toekomstige bestedingen

Het gebouw verkeerd momenteel is goede staat en is er bouwtechnisch gezien geen sprake van achterstallig onderhoud.

Op de relatief korte termijn is reiniging en coaten van de buitengevel noodzakelijk om vervuiling en inwerking van mogelijke graffiti te voorkomen.

Op de langere termijn is vernieuwing van de dakbedekking in de planning opgenomen.

 

11. Financiële verantwoording

 

Baten, lasten en resultaat boekjaar 2014

 

 

        

 

 

 

 

Inkomsten

 

 

Uitgaven

 

 

 

 

 

 

Beginsaldi:

 

 

 

 

 Betaalrekening bank

59.807,80

 

Bankkosten

429,23

 Spaarrekening

20.010,27

 

Inkoop kaarsen

3.989,73

Verkoop kaarsen

7.767,05

 

Vergoeding kosters

2.208,00

Offergelden

651,91

 

Stipendia

30,00

Collectegelden

2.598,28

 

Energie

1.404,00

Opbrengst div. evenementen

1.363,57

 

Waterschap

122,06

Misintenties

798,00

 

Hosties-wijn

320,14

Subsidies Mariajaar 2014

41.609,16

 

Beheerskosten

1.368,00

Rente

381,02

 

Verzekering

411,55

Uitkering belegging

311,09

 

Klein onderhoud

129,76

 

 

 

Kantoorkosten

869,68

 

 

 

Onkosten gebouw

1.111,68

 

 

 

Kosten evenementen

3.192,71

 

 

 

Mariajaar 2014

30.002,66

 

 

 

 

 

 

 

 

Eindsaldi:

 

 

 

 

 Betaalrek.bank

69.317,66

 

 

 

 Spaarrekening

20.391,29

 

 

 

 

 

Totaal

135.298,15

 

Totaal

135.298,15

 

 

 

 

 

Saldo effectendepot

19.349,20

 

Saldo effectendepot

19.419,40